Newsletterra

, zure izen-ematea bideratu da.

Komisariotza graduondoko ikasketetan formakuntza emango da zinema edo ikusentzunezko arteak xede dituzten era guztietako programen kontzeptualizazio, garapen, kudeaketa eta hedapenean

Alde batetik, ikastaroak ofizio honen berezitasuna definitu nahi du, etorkizunerako proiekzio handiko lanbidea baita, baina oraindik epistemologia propio baten ezagutza behar duena. Espezialitate honen bitartez, kuradoretza zinematografikoari buruzko emari teoriko zabala jasoko dute ikasleek-neurri batean arte plastikoen kuradoriatik jasoa dena- eta programazioan dauden tradizio eta eskola desberdinetako ekarpenak bereganatuko dituzte. Partaide bakoitzaren irizpide eta begiratu berezia lantzeaz gainera, zinema proiektuak garatzeko lanabesak emango zaizkie ikasleei, kutxa beltzean nahiz zurian eta ideia fasetik exekuzio fasera bitartean aritzeko tresnak. Espezialitateak, gainera, zaintzailearen ikerlana, lan kritikoa, saiakera eta akademia lana bultzatzen du. Gure ustetan, ez dago kuradore lanik ikerketa lanik gabe, mundu akademikoan gara daitekeen bezain zorrotza eta sakona, baina kasu honetan ez da testu zientifiko batean gauzatzen, eta proiektu publiko batean baizik (erakusketa, katalogoa, programa, jaialdia…).

Ikasketa hauen ezaugarri nagusietako bat da lana sortzen duten erakundeekiko etengabeko harremanean egiten dela, lanbide eta irakaskuntza ildoak estu-estu lotuta, erakundeok eraikin berean ari baitira eta kuradoretza proiektu aski desberdinak baitituzte, esaterako Tabakalerarena edota Donostia Zinemaldiarena.

María Palacios Cruz
Komisariotza Saileko koordinatzailea

María Palacios Cruz komisarioa da (Tate Britain, Londres; Union Docs, New York; Cinematek, Brusela; Impakt, Utrecht; Centre Pompidou, Paris…) eta irakaslea (Ecole de Recherche Graphique eta Academie Royale des Beaux-Arts, Bruselan, eta Kingston University eta Central Saint Martins, Londresen). Zinemari eta mugimenduko irudiari buruzko argitalpenak eta liburuak idazten ditu, eta The Visible Press diziplina artistiko horretan espezializatutako Londreseko editorialaren kofundatzailea da. Belgikako Courtisane jaialdiko arduraduna izan zen, eta, egun, LUXen zuzendari-laguntzailea da. Banatzaile horrek egoitza Londresen du, eta zinema independente eta esperimentalaren banatzaile garrantzitsuenetako bat da mundu osoan.


“Komisariotza espezialitateak proposatzen du komisariotza osoko praktika integralaren oinarrizko alderditzat hartzea, estuki lotuta Sorkuntza eta Artxiboen ibilbideetara. Zinemak bizitza hartzen du ikuslearekin topatzen denean, eta hori areto batean edo sarean gertatu daiteke, erakusketa batean edo testu batean.

Zinema komisarioak ahalbidetzen du topaketa hori gertatzea, testuinguru kritiko bat sortuz lanerako, eta bermatuz aurkezpenaren kalitatea, batetik, eta, bestetik, bitartekari izanez ikusleekin, artistekin, erakundeekin, teknikariekin eta ikusleekin lanean eta haien artean lanean. Babeslea eta ez zaindaria, kuradoreak lehenik passeur bat izan behar du, Serge Daney ekarriz.

Ibilbide hau modu profesionalean bideratua dago, komisariotzatik beratik datozen gai praktikoen ikasketan barrena eta mugimenduko irudiaren gaineko idazketan barrena testuinguru zinematografiko eta artistikoan –profesional askoren ekarpenarekin–, baina kontzeptualean ere bai, zinemaren interpretazio global baten alde eginez, eta aldeztuz, Henri Langloisen Cinémathèque Française-en egin zuen bezala, ez daudela bi edo hiru zinema mota, baizik eta bakarra".

 

María Palacios Cruz

Zinema edo ikusentzunezko arteak xede dituzten programen kontzeptualizazio eta garapena

 

  1. modulua 2. modulua 3. modulua 4. modulua 5. modulua 6. modulua

Ikasgai komunak

Zinemaren hipotesia Zinemaren materialitasunaren historia Zinemagilearen pentsamendua Errealitatearen soinu banda Zinemagile ikuslea  

Moduluko gaiak

Komisariotza-pentsamendu artistiko eta filmikoa Film aparatua, zinemaren espazioak eta materialtasuna Proiektuen zuzendaritza: programazioa (I) Proiektuen zuzendaritza: programazioa (II) Proiektuen zuzendaritza: erakusketarako zinema Zinemagilearen tailer-estudioan

Espezialitatea

Komisariotza filmikoaren berezitasunak Zinemaldia eraikitzen   Hipotesiak (argitalpena) Zinemaldia eraikitzen Zinemaldia eraikitzen  
  Zinemaldia eraikitzen  Pantailak Zinemaldia eraikitzen    Pantailak Pantailak  
  Pantailak Erakusketa eraikitzen 

Pantailak

 

Erakusketa eraikitzen 

Erakusketa eraikitzen  

Hipotesiak (argitalpena) 

 
  Erakusketa eraikitzen Zinema pantailatik kanpoko esperientzia gisa: film-aparatuaren uzkurdurak eta hedadurak.

Idazketa eta pentsaera kritikoa (II)

 

Azpitituluen tailerra 

Hipotesiak (argitalpena) 

Komisarioaren lan editoriala: katalogo eta argitalpenak  
 

Idazketa eta pentsaera kritikoa (I)

 

Otras luces/Bestelako argiak

Zinemaren beste kamera

 

Dokumental esperimentala gaur

Programazio-ereduak, irizpideak, eskolak eta paradigmak (I) eta (II)  

 

Komisariotza, bitartekaritza eta publikoak 

 

Euskal zinema: historia duen zinematografia, gorantz datorren zinematografia 

Ikerketa, komisariotza eta sorkuntza zinema militantearen artxiboari buruz

 

Programazio-ereduak, irizpideak, eskolak eta paradigmak (III)  

Komisarioa ekoizle

 

Film eta bideoa arte garaikidearen espazioan

 

(hiru) Artxibategien mapa

 

Topaketak, programak eta beste jarduerak

 

Akelarre I

 

Zinemaren historia(k)

Akelarre II

 

Zinemaren historia(k)

Akelarre III

 

Zinemaren historia(k)

Akelarre IV

 

Zinemaren historia(k)

Akelarre V

 

Zinemaren historia(k)

 
Tabakalerako programazioa
           

 

Irakasgai komunak

  • Zinemaren hipotesia

    Enborreko lehenengo ikasgaian eskola bera izango da aztergai, ikastetxetzat baino gehiago, plan edo proiektu estetikotzat hartuta. Horretan oinarrituta poetika bat sortzen da, hau da, ekintza plan bat, etika bat, zinemaren ikuspegi bateratu bat, partekatutako bizipen bat eta erantzunkidetasun kolektiboaren ideia bat, zine eskolako kide guztiak eraginpean hartzen dituena. EQZE poetika moduan, esango luke Raúl Ruiz-ek, ars poética moduan, Horaciok El arte de la poesía. Una sola historia/ Solo una historia obran egindako proposamenari jarraikiz, EQZE irakaskuntza filmikoaren beste esperientzia ospetsuen testuinguruan kokatzen du, eta zinemaren azterketa ikonologiko, malgu, zeharkako eta ez-diakronikoa planteatzen du, EQZEren irakas-proiektuaren oinarrian dagoen zinemaren unitateari buruzko hausnarketa eragiteko asmoz.

  • Zinemaren materialitatearen historia

    Zinemaren materialitate (optikoak eta haptikoak ere) adina zinema dago. Gai honek zinematograforako hurbilpena proposatzen du bere materialitatetik abiatuta. Zedarri teknologikorik nabarmenenak ez ezik, diskurtso artistiko zehatzak sortzen irudiaren materialitateak lagundu duen moduen argitzea du helburu. Material fotokimiko sentsiblearen materialitatean zentratuko da asignatura hasera batean, eta aurrera ahala (erresoluzio, testura, kolorea) eta ikusentzunezkoen beste euskarri batzuei jarriko die arreta, magnetikoei bezala digitalei

  • Zinemagilearen pentsamendua

    Sormenaren teoriara zinemagileek beraiek egindako hurbilketa, filma egin aurretik edo egin ostean: filma proiektu moduan edo bere obrari buruzko gogoeta moduan. Metodologia tradizionaletatik urrundutako pentsamendu zinematografikoaren irakurketaz gain, zinemagileen teoriak, kasu guztietan, diziplinaren dilema estetiko oinarrizkoetarako hurbilketa saiatzen du. Gaiak jartzen die arreta hurbilketa intuitibo soil eta ez erreflexiboei ere, sormenaren arrazionalizatzearen kontrakoei.

  • Errealitatearen soinu-banda

    Zinemak, betiko zatiketa bati jarraituz oraindik ere, soinua maila guztiz tekniko batean ikusten du: ahotsa, atzeko soinuak, efektua eta musika. Soinuen behartutako sailkapen hori izan da jaso dugun neurrira egindako soinuen unibertsoa eta baita pantailatik haratago luzatzen den entzutearen kultura osoaren oinarria ere. Zinema, errealitatearen adierazpena izanik, gizakion historiako makina eraginkorrena da eta betidanik izan da gure soinu-kultura eremu zabalenean baldintzatzeko orduan. Era orotako soinuak bereganatu eta haiek dramatizazio saihestezinerako kodetutako esanahiak emateko gaitasun kamaleonikoaren bitartez, zinemak etengabe eratzen ditu entzuteko eta arretarako modu boteretsuenetako bat. Ikasgai honen helburua zinemaren historia haren soinu, zarata eta isiluneen bitartez, denak berdin aztertzea da, errealitatearekin alderatu (eta alderantziz) eta ikusmenak duen ahalmen handiarekin hitz egiteko gai den entzute kritiko eta aberasgarria gauzatzeko xedearekin beti ere.

  • Zinemagile ikuslea

    Filmak ikusiz, ikastaroan zinemagile ikuslearen irudia aztertuko dugu zinemagile izateko baliabide gisa. Zuzendari orok, batzuk beste batzuk baino gehiago, besteen filmak ikusten ditu. Zinemagileek betidanik izan dute beste zinemagileengan eragina, Lumière eta Méliès anaietatik hasita. Horrek, sare konplexua, zaila, eratzen du, zeinak Zinemaren historia bera eratzen duen, bai forma bai eduki gisa. «Nouvelle vague» delakoan planteatzen da eraginen kontu hori modu nabarmenagoan, mugimendu horren funtsezko ezaugarria baita. Zinemaren historian lehenengoz, zinemagileek zinemaren iraganarekin harreman esplizituagoa dute garai horretan.

  • (hiru) Artxibategien mapa

    Ikasgai honetan, EQZEko ikasleek beren eginkizuna (sorkuntza, ikerketa edo zaintzakoa) berenganatzeko aukera proposatzen da oroimen zinematografiko eta ikusentzunezkoa esploratze modura, zinemaren hiru aldiak aintzat hartuta: iragana, memoriarekin lotuta dagoena; orainaldia, ekintzarekin lotuta dagoena; eta etorkizuna, proiekzioarekin lotuta dagoena. Sustrai filosofikoak dituen proposamen honek arazo historiko, kultural edo politiko garaikideei buruzko hausnarketa planteatzen du, profanazioaren kontzeptuak (Giorgio Agamben) eta sorkuntza egintzaren kontzeptuak (Gilles Deleuze) eskaintzen dituzten esparru kontzeptualetik begiratuta.

  • Euskal zinema: historia duen zinematografia, gorantz datorren zinematografia

    Irakasgai honek euskal zinemara gerturatzea proposatzen du. Euskal zinemaren jaiotza eta gaur egunera arteko bilakaera zehazteko historikoki testuinguruan kokatzearekin hasiz, euskal zineman zehar errepaso kronologiko eta tematiko bat egingo du, eta sorreratik gaur egunera arte nabarmendutako euskal zinemagileak azalduko ditu; arreta berezia jarriko du gaur egungo euskal zinemagile aktiboen hiru belaunaldietan (edo gehiagotan).

  • Zinegilearen tailer-estudioan

    Seigarren modulua abuztuaren erdialdera hasten da, eta erdi-presentziala da. Ikasleek ikasi dutena aplikatzeko garaia da, dela praktika profesionaletan, dela master amaierako proiektuetan lan eginez, banakakoak nahiz taldekoak izan.

  • Zinemaren historiak

    Nolakoa izango litzateke zinemaren etengabeko historia etengabe berriro idazteko iturriak behin eta berriro berrikusiko balira? Borgesen mikrokontakizun moduko galdera honek aurten abian jarriko dugun ziklo-ikasgai honetara eramaten gaitu. Ikasturte guztietan, zinemako profesional bati eskatzen diogu (zinemagileak, artistak, teorikoak, etab.) zinemaren historiako film onenak hautatzea, izenburu horietatik abiatuta (nolabait kanonikoa, nolabait pertsonala, nolabait abismala, nolabait kronologikoa) zineen istorioak litekeenen edo ez litekeenen inguruan hausnartzen jarraitzeko. Ikasturte honetan ziklo hau Santos Zunzuneguiren esku etorriko da.

Ibilbideko irakasgaiak

  • Komisariotza filmikoaren berezitasunak

    Zinema-erakusketaren inguruko hausnarketa zinemarekin batera joan da sortu zenetik, baina haren kontzeptualizazioa oso gai berria da, oraindik sistematizatze-fasean dagoena. Ikasgai honen helburua da zinema-kuraduriaren nolakotasun bereizgarriak identifikatzea, arte bisualen eta zinemaren arloen artean baitago. Jarduera “berezia” da, baina beste jarduera ugari multzokatzen dituena ere bai: “komisarioa” programatzailea, ekoizlea, kritikoa, irakaslea, idazlea… ere bada, edo Serge Daneyren hitzetan, passeurra. Adibide historikoetatik abiatuta (orain gutxikoak eta urrunagokoak), zinema-komisariotzari buruz hitz egingo dugu, kontuan izanda haren aniztasuna eta zehaztasuna, sorkuntzaren eragile-zeregina, eta zinema-erakusketaren espazio berriak zabaltzean duen ardura.

  • Zinemaldia eraikitzen

    Zeharkako ikasgaia, Donostia Zinemaldiak zuzendua. Bertan, ekitaldiaren hurrengo edizioaren prestaketaren berri emateaz gain, XXI. mendeko zinema-jaialdien nolakotasunaren inguruko hausnarketa egingo da. Donostia Zinemaldia izango da abiapuntua, eta hura birplanteatzeko abiapuntua izango den ikerketa-kasua.

  • Pantailak

    Tabakaleraren zinema eta ikus-entzuneko eremua zinema-pantailaren inguruan antolatu da. Hori da bere erdigunea, eta jatorrizko toki horretan -argia eta iluntasuna- ikusten dugu gure burua. Aldi berean, programak jarduera anitz eskaintzen ditu, pantailan gertatzen ari denaren inguruan, hura osatuz eta hedatuz: hitzaldiak, tailerrak, topaketak eta zuzendariak, programatzaileak eta jaialdietako ordezkariak, zeinak gure ikusleekin partekatzen dituzten euren lanekin bizitakoak eta jarraitutako prozesuak.

  • Erakusketa eraikitzen

    Ikasgai honen abiapuntua Nestor Basterretxea artistaren argazkigintzako lanari buruzko erakusketa da, ikasleekin kuradoretza proiektu zehatz bat landu ahal izateko; Peio Aguirre da erakusketaren komisarioa, eta Tabakalerako Kutxa Kultur Artegunean dago. Zehazki, alderdi filmikoaren kuradoretzan parte hartuko dute ikasleek eta, hartara, irudi finkoa, mugimenduko irudia, zinemaren arrastoak eta erakusketako zinema uztartzen dituen erakusketa batean parte hartzeko aukera izango dute. Hau da, kuradoretzako jardunbide garaikideen ereduak, irudi teknikoaren estatus garaikide eta jariakorrari dagokionez.

  • Idazketa eta pentsaera kritikoa (I)

    Ikasgai honek bi atal ditu, eta ikasturte osoan zehar egituratuta dago. Bere oinarrian daude zinemaren inguruko pentsaera kritikoa aktibatzeko beharra eta pentsaera hori ariketen eta irakurgaien bidez modu praktikoan garatzeko moduak bilatzeko beharra. Ikasgaiaren lehen atalean, irudien eta soinuen inguruko idazkera lantzen da. Bigarrenean, berriz, irudi eta soinuen bidezko idazkera.

  • Otras luces / Bestelako argiak

    Segidako bigarren urtez, EQZEko Komisariotzako ikasleek Iruñeako "Otras luces / Bestelako argiak" jaialdiaren programazioa egingo dute 2019ko abenduan. "Otras luces / Bestelako argiak" ikus-entzunezko artearen erakustaldia da eta Iruñeko alde zaharreko fatxaden eta beste espazio publiko batzuen gainean proiekzioak egiten dira, urteko egunik laburrenetan. Programazioko lanaren etapekin batera egingo dituzte saioak: prospekzioa, ikustea, artista eta banatzaileekin kontaktua, eskubideak kudeatzea, idaztea eta abar.

  • Zinema pantailatik kanpoko esperientzia gisa: film-aparatuaren uzkurdurak eta hedadurak

    Milurteko berria hastean, nazioartean hainbat praktika artistikok bat egin zuten zinemari lotuta, historia berriz aztertzeko eta berriz asmatzeko beharra planteatu zutenak. Hainbat abiarazle izan zituen –iraultza digitala, objektu artistikoa desmaterializatzea eta teatraltasuna eta gorputzaren ekintza berreskuratzea–, eta film-aparatua birkonfiguratu zuten, uzkurtze eta hedatze mugimendu bikoitz baten bidez. Film-aparatua –barruan pantailaz, proiektoreaz eta filmaz gain ikusleen lekua eta haien begien aurrean proiektatutako irudia sartzen duen elkarren arteko harreman sistema gisa ulertuta– esperimentazio plastiko, koreografiko, performatibo eta kontzeptualerako esparru berri bilakatu zen. Ikasgai hori oinarrituko da lan garaikidearen kezka nagusiak kokatzean eta aztertzean, film-aparatuaren uzkurdurei eta hedadurei dagokienez.

  • Zinemaren beste kamera

    Proiekzio moduen hausnarketa teorikoa eta esperientzia praktikoa. Ikasi egingo da proiektatzen, proiekzio-makinaren ikuspegia eta bizipena esploratzen, linterna magikotik DCPra.

  • Dokumental esperimentala gaur

    Ikastaro honetan, artista garaikideen mugimenduko irudietan dokumentalak hainbesteko indarra zergatik eta nola hartu duen aztertuko dugu. Artearen eta zinemaren arteko hibridazioaz jardungo dugu, eta artistek errealitatearen eta irudikapenaren arteko lotura konplexuari nola egin dieten aurre eztabaidatuko dugu, zinemaren tradizio dokumental luzea hedatuz, zabalduz eta gezurtatuz.

  • "Hipotesiak" argitalpena

    Prozesuetan oinarritutako ikasgai praktiko honetan EQZEren urteko argitalpena landuko dugu; kuradoretzako ikasleek argitaratzen dute. Saioz saio, argitalpen bat gauzatzeko kontuan izan behar diren alderdi guztiak landuko ditugu praktikan oinarrituta: argitalpen lanean, argitalpenen diseinuan eta produkzioko gai guztietan sakonduko dugu. Liburu horretan ikasleen proposamenak bilduko dira, baita ikasturtean zehar gure artean izango ditugun gonbidatuen eta irakasleen kolaborazioak ere.

  • Idazketa eta pentsaera kritikoa (II)

    Idazketa eta pentsaera kritikoaren programaren jarraipena. Oraingoan, irudidun idazketatik sortutako pentsamenduaren sorrera lantzen da. Garrantzi berezia emango zaio ikus-entzunezko saioak garatzeari, zinemaren beraren baliabideekin sortutako pentsaera kritikoa sustatzeko asmoz.

  • Programazio-ereduak, irizpideak, eskolak eta paradigmak (I eta II)

    Ikasgaiak xehe-xehe lantzen ditu zinema-programazioaren paradigmak, bai denboran erregularrak direnak (filmoteketakoak eta zentro egonkorretakoak) bai denboran kontzentratutakoak (jaialdi eta ekitaldi puntualetakoak). Ikasgaiak ibilbide historiko eta kontzeptual bat proposatzen du, eta arreta berezia ematen die programazioa “filmak muntatzeko” arte bilakatu duten autoreei, espazioei eta proiektu espezifikoei. Ikasleei beharrezko tresnak emango zaizkie programazio-egoera desberdinetan jarrera kritikoz joka dezaten, eta gai izan daitezen aurre egiteko artxiboko irudiekin eta soinu-materialekin lan egitean batzuetan sortzen diren erronka praktiko eta etikoei. Zinemagintzaren historian programazioak, jakintzak eta idazketak izan duten harremana landuko dugu.

  • Komisariotza, bitartekaritza eta publikoak

    “Komisariotza jendaurrean egiten den ikasketa-prozesu bat da”. Hein handi batean, komisariotza artelanaren eta gizartearen arteko bitartekaritza lana da. Azkenean, haren lan guztia esparru publikora bideratua dagoen arren, funtsezkoa da prozesu horretan amaierako komunikazioa eta bitartekaritza lantzea, erraz dezan bien arteko nolabaiteko bihurkaritasuna, hartu-emana, elkarrizketa eta elkar aberastea, artistarena edo zinemagilearena barne. Ikasgaiak publikoen ikuspegi heterogeneo eta plural batez lantzen ditu gai horiek.

  • Ikerketa, komisariotza eta sorkuntza zinema militantearen artxiboari buruz

    Ikasgai honetan, 1960ko eta 1970eko hamarkadetako zinema militantearen kulturei buruz berriki garatu diren ikerketako, komisariotzako, artxiboko eta sorkuntzako jardunbideak arakatzea proposatzen da. Helburua zera da, orainalditik, zinema gailenaren historiatik bazterrean geratu diren esperientziak modu kritikoan berraztertu dituzten gailuak eta tresnak aztertzea. Komisario, zinemagile eta ikertzaileek zinema militantearen artxiboarekin izandako solasaldi kritikoen azterketan oinarrituta, elkarrekin hausnartuko dugu aztergai hau gainditzen duen galdera bati buruz: nola jarrai dezakegu pentsatzen eta praktikan jartzen zinemagintzako irudiaren ahalmen politikoa?

  • Programazio-ereduak, irizpideak, eskolak eta paradigmak (III)

    3. moduluan hasitako lanari jarraikiz, ikasgai honetan zinemaren programazioa jorratuko da kasu espezifikoen ikuspegitik, bai denboran modu erregularrean banatzen direnak (filmoteketan eta zentro egonkorretan) bai denboran kontzentratuta izaten direnak (jaialdiak eta ekitaldi puntualak). Programazio-kontu kontzeptualak landuko dira, baita praktikoak eta antolakuntzakoak ere (adibidez, aurrekontuak, finantzazioa, eskubideak negoziatzea, ikustea eta abar).

  • Komisarioaren lan editoriala: katalogo eta argitalpenak

    Ikasgai honek komisariotzaren praktikaren alderdi editorialak aztertu nahi ditu bai kontzeptua baita praktikaren esparrutik ere. Programak, zinemaldien katalogoak, aldizkariak, liburuak... horiek izango dira aztergai. Produkzio editoriala, elkarrizketak, edizioa, berrikusketa, diseinua, impresioa eta banaketa landuko dira proiektu espezifiko eta adibide historikoen bitartez.

  • Komisarioa ekoizle

    Komisarioak sarri eragile lana du film-proiektu bat irudikatzean eta kudeatzean. Paraleloki, ekoizpenak edo ikus-entzunezko proiektu bat erakusketa-esparrutik kanpo laguntzeak ekar dezake kuraduriari lotutako ezaugarriak esku hartzea. Modulu honek zereginen hibridazio hori jorratzen du, eta bereziki nabarmentzen du zein zaila den kategoria zurrun edo patroi errepikagarri gisa irudikatzea. Komisario-ekoizle gisa aritzeak dimentsio performatiboa du, izendatzeko bi hitzen artean marratxoa behar izatetik hasita: lanaren mugak ekintzak zehazten ditu, proiektu bakoitzak eskatzen duenaren espezifikotasunaren erreakzio moduan.

  • Film eta bideoa arte garaikidearen espazioan

    Sakon aztertuko ditugu film eta bideoen erakusketak arte garaikidearen espazioetan. Modulu honek zinemagintza esperimentala, bideo-artea, zinema politikoa zein artisten film eta bideoen erakusketak, 1990eko hamarkadaren hasiera ezkerokoak, izan dezakeen bilakaera aztertuko du; erakundeek eta arte garaikidearen diskurtsoek hainbat film- eta bideo-kulturatan egindako egokitzapenak landuko dira, eta baita film eta bideoak galeriatan proiektatzearen alderdi praktikoak ere.